Jak rozpoznać objawy nietolerancji laktozy?

Do najczęstszych objawów nietolerancji laktozy należą: wzdęcia, bóle brzucha, wiatry, biegunki, a także nudności i wymioty. Jak zdiagnozować nietolerancję laktozy?

Czym jest laktoza?

Laktoza to cukier mleczny należący do dwucukrów, występujący w mleku i produktach mlecznych pochodzących od krów, owiec, bawołów i innych ssaków. Enzymem, który powoduje rozpad cząsteczki laktozy na cząsteczki glukozy i galaktozy jest laktaza jelitowa. U większości ssaków oraz u ludzi wielu ras aktywność laktazy jelitowej jest duża zaraz po urodzeniu, a spada o ok. 90 proc. podczas pierwszych lat życia i pozostaje na niskim poziomie u osób dorosłych. Niska aktywność laktazy powoduje zaburzenia w procesie trawienia laktozy w jelicie cienkim (niedostateczne trawienie laktozy). Niestrawiona laktoza przechodzi do jelita grubego, gdzie pod wpływem bakterii jelitowych ulega fermentacji beztlenowej z wytwarzaniem dużej ilości gazów, powodując u osób z nietolerancją przykre dolegliwości.

Kto cierpi na nietolerancję laktozy?

Większość dorosłych Europejczyków oraz Amerykanów europejskiego pochodzenia zachowuje aktywność laktazy jelitowej. Dzieje się tak, ponieważ mleko krowie stanowi istotny składnik codziennej diety większości dorosłych Europejczyków i Amerykanów (produkcja laktazy jest jakby wymuszona). Badania wykazały, że aktywność laktazy jelitowej zachowana jest u nich na poziomie 50 proc. Występowanie niedoboru laktazy w populacji krajów zachodniej i północnej Europy wynosi ok. 15 do 20 proc. Wśród przedstawicieli rasy czarnej, rasy żółtej, Indian Amerykańskich i mieszkańców krajów śródziemnomorskich niedobór laktazy występuje u 70 do 100 proc. społeczeństw. Problem nietolerancji laktozy może być również wynikiem licznych zabiegów chirurgicznych lub długotrwałej diety bezmlecznej.

Objawy nietolerancji laktozy

Osobom nietolerującym laktozy po spożyciu słodkiego mleka dokuczają problemy jelitowe, jak wzdęcia, kruczenia (słyszalne ruchy perystaltyczne), przelewania, uczucie napięcia w podbrzuszu, bóle brzucha, wiatry, biegunki, a także nudności i wymioty. Nasilenie objawów zależy od stopnia aktywności laktazy. U niektórych osób dolegliwości bywają bardzo nasilone, włącznie z objawami astmy oskrzelowej, zapalenia zatok przynosowych, bólów stawów, a także szerokich zmian skórnych.

Jak zwalczyć nietolerancję laktozy?

W leczeniu nietolerancji wyeliminowanie z diety produktów zawierających laktozę nie zawsze jest konieczne. Przy słabych objawach nietolerancję laktozy można ograniczyć stosując suplementację dostępnych w aptekach preparatów laktozy. Jest to jednak kosztowne. Niektórym pomaga ograniczenie spożywania laktozy (mleko fermentowane w postaci kefirów i jogurtów jest lepiej tolerowane przez organizm od mleka słodkiego). Wiele osób doznaje jednak poprawy komfortu życia dopiero po całkowitej rezygnacji ze spożywania pokarmów zawierających laktozę. Wówczas należy dokładnie czytać etykiety, by unikać produktów spożywczych zawierających w składzie „ukrytą” laktozę (np. słodycze, pewne chleby, margaryny, gotowe desery, wędliny, sosy w proszku, płatki śniadaniowe), niektórych postaci leków (tabletki i kapsułki), a także preparatów z laktulozą. Mleko można zastąpić napojami roślinnymi. Dla przykładu, napój sojowy wzbogacany wapniem zawiera taką samą jego ilość jak mleko krowie. Sery białe i żółte można zastąpić serem tofu. Produkty sojowe nie zawierają laktozy.

Czy masz nietolerancję laktozy?

Osoby z objawami nietolerancji laktozy mogą wykonać w laboratorium np. badanie tolerancji laktozy, wodorowy test oddechowy lub test na stwierdzenie uwarunkowanego genetyczne niedoboru laktazy. Czasem przydatny jest również test LTT. Specjalista może skierować na diagnostykę różnicową różnych postaci zaburzeń metabolizmu laktozy lub przypadków przewlekłych dolegliwości jelitowych. Właściwa diagnostyka jest często kluczem do rozwiązania problemów jelitowych.

Dietę osoby, która z powodu nietolerancji laktozy zrezygnowała ze spożywania mleka i jego produktów, z uwagi na konieczność pokrycia zapotrzebowania na składniki odżywcze powinien ułożyć dietetyk.

Agata Radosh

Źródło: http://zdrowe-zywienie.wieszjak.polki.pl/nietolerancja-laktozy-jak-rozpoznac-jej-objawy,podstawy-zdrowego-zywienia-artykul,10416323.html